I. Khái niệm và điều kiện chịu trách nhiệm hình sự của pháp nhân đã được chúng tôi thông tin chia sẻ ở bài viết “Pháp nhân thương mại phạm tội và vai trò của Luật sư bào chữa“.
Phạm vi bài viết này chúng tôi chia sẻ kiến thức pháp luật liên quan đến trách nhiệm hình sự của Pháp nhân thương mại liên quan đến các tội danh về bảo hiểm.
II. Các tội danh về bảo hiểm có thể truy cứu trách nhiệm hình sự đối với pháp nhân:
Trong số 33 tội danh điều chỉnh áp dụng đối Pháp nhân thương mại quy định tại Bộ luật hình sự hiện hành có 02 tội danh liên quan đến bảo hiểm.
1. Tội gian lận trong kinh doanh bảo hiểm (Điều 213)
Tội gian lận trong kinh doanh bảo hiểm theo quy định của pháp luật có 04 loại hành vi sau:
a) Thông đồng với người thụ hưởng quyền lợi bảo hiểm để giải quyết bồi thường bảo hiểm, trả tiền bảo hiểm trái pháp luật;
b) Giả mạo tài liệu, cố ý làm sai lệch thông tin để từ chối bồi thường, trả tiền bảo hiểm khi sự kiện bảo hiểm đã xảy ra;
c) Giả mạo tài liệu, cố ý làm sai lệch thông tin trong hồ sơ yêu cầu bồi thường, trả tiền bảo hiểm;
d) Tự gây thiệt hại về tài sản, sức khỏe của mình để hưởng quyền lợi bảo hiểm, trừ trường hợp luật có quy định khác.
Khung hình phạt đối với tội danh này được quy định:
– Thực hiện một trong các hành vi quy định tại khoản 1 Điều này chiếm đoạt số tiền bảo hiểm từ 200.000.000 đồng đến dưới 1.000.000.000 đồng hoặc gây thiệt hại từ 400.000.000 đồng đến dưới 2.000.000.000 đồng, thì bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng;
– Phạm tội thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm a, b và đ khoản 2 Điều này hoặc chiếm đoạt số tiền bảo hiểm từ 1.000.000.000 đồng đến dưới 3.000.000.000 đồng hoặc gây thiệt hại từ 2.000.000.000 đồng đến dưới 5.000.000.000 đồng, thì bị phạt tiền từ 1.000.000.000 đồng đến 3.000.000.000 đồng;
– Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này chiếm đoạt số tiền bảo hiểm 3.000.000.000 đồng trở lên hoặc gây thiệt hại 5.000.000.000 đồng trở lên, thì bị phạt tiền từ 3.000.000.000 đồng đến 7.000.000.000 đồng;
– Pháp nhân thương mại còn có thể bị cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm.
Như vậy, tội gian lận trong kinh doanh bảo hiểm theo Điều 213 Bộ luật Hình sự được xác định dựa trên hành vi gian dối nhằm chiếm đoạt tiền bảo hiểm hoặc gây thiệt hại. Đối với pháp nhân thương mại, mức xử phạt được phân hóa theo giá trị chiếm đoạt và mức độ thiệt hại, với hình phạt chính là phạt tiền, thể hiện tính răn đe và bảo đảm sự minh bạch, công bằng trong hoạt động kinh doanh bảo hiểm.
2. Tội trốn đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động ( Điều 216)
Hành vi khách quan của tội phạm được quy định tại điều 216 được thể hiện dưới dạng:
– Có hanh vi gian dối hoặc dùng thủ đoạn khác để không đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động theo quy định: Đây là trường hợp chủ thể hoàn toàn không đóng các loại bảo hiểm cho người lao động.
– Có hành vi gian dối hoặc dùng thủ đoạn khác để không đóng đầy đủ theo quy định bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động: Đây là trường hợp không đóng đầy đủ cho số người lao động hoặc không đóng đủ mức theo quy định.
Hành vi trốn đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động cấu thành tội phạm khi có các hành vi nêu trên cùng với việc:
+ Không đóng hoặc không đóng đầy đủ theo quy định từ 06 tháng trở lên
+ Trốn đóng bảo hiểm từ 50.000.000 đồng đến dưới 300.000.000 đồng;
+ Trốn đóng bảo hiểm cho từ 10 người đến dưới 50 người lao động.
Đối với Pháp nhân thương mại phạm tội quy định tại Điều này, thì bị phạt như sau:
+ Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng;
+ Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng;
+ Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này, thì bị phạt tiền từ 1.000.000.000 đồng đến 3.000.000.000 đồng.
Như vậy, tùy thuộc vào tính chất, mức độ vi phạm và hậu quả của hành vi trốn đóng bảo hiểm, pháp nhân thương mại sẽ bị xử lý theo các khung hình phạt khác nhau quy định tại Điều 216 Bộ luật Hình sự. Hành vi càng nghiêm trọng (số tiền lớn, nhiều người lao động, tái phạm…) thì mức phạt tiền càng cao, thậm chí có thể kèm theo các hình phạt bổ sung như đình chỉ hoạt động hoặc cấm kinh doanh trong một số lĩnh vực nhất định.
III. Vai trò Luật sư khi doanh nghiệp hoặc người tham gia bảo hiểm gặp rủi ro pháp lý.
1. Tư vấn phòng ngừa rủi ro
Rà soát quy trình doanh nghiệp
Tư vấn tuân thủ pháp luật bảo hiểm
Kiểm tra hợp đồng bảo hiểm
2. Bào chữa trong vụ án hình sự
Phân tích yếu tố cấu thành tội phạm
Chứng minh không đủ điều kiện truy cứu
Bảo vệ quyền lợi cho pháp nhân
3. Giải quyết tranh chấp bảo hiểm
Khiếu nại, khởi kiện
Đàm phán với công ty bảo hiểm
Đại diện tại Tòa án
4. Giảm nhẹ trách nhiệm pháp lý
Tư vấn khắc phục hậu quả
Xây dựng chiến lược giảm nhẹ hình phạt
Bảo vệ hoạt động kinh doanh
Với đội ngũ luật sư và chuyên gia pháp lý, DN Lawyers hỗ trợ doanh nghiệp trong việc nhận diện rủi ro, tuân thủ pháp luật và xử lý các vấn đề pháp lý phát sinh trong quá trình hoạt động. Liên hệ DN Lawyers để được tư vấn giải pháp pháp lý phù hợp với doanh nghiệp của bạn.
CÔNG TY LUẬT TNHH MTV TRUNG THIỆN (DN LAWYERS)
📍 Địa chỉ: 146 Nguyễn Văn Tỵ, phường Hòa Xuân, thành phố Đà Nẵng.
📞 Điện thoại: 0789 595 909
📧 Email: thien.le@dnlawyers.vn
🌐 Website: dnlawyers.vn